Global Gateway Investment Hub: Συχνές ερωτήσεις και απαντήσεις

Η Γενική Διεύθυνση Διεθνών Εταιρικών Σχέσεων (DG INTPA) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής παρουσιάζει έναν αναλυτικό οδηγό συχνών ερωτήσεων και απαντήσεων (FAQ) σχετικά με το “Global Gateway Investment Hub”, παρέχοντας διευκρινίσεις για τη λειτουργία του μηχανισμού, τις προϋποθέσεις συμμετοχής και τις δυνατότητες υποστήριξης επενδυτικών σχεδίων σε χώρες-εταίρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Το “Investment Hub” δημιουργήθηκε με στόχο να διευκολύνει τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις στην προώθηση επενδυτικών έργων σε τρίτες χώρες, στο πλαίσιο της στρατηγικής Global Gateway. Λειτουργεί ως ενιαίο σημείο πρόσβασης σε υφιστάμενα χρηματοδοτικά και μη χρηματοδοτικά εργαλεία της ΕΕ, των κρατών-μελών και των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, βοηθώντας τις επιχειρήσεις να εντοπίσουν κατάλληλες πηγές χρηματοδότησης, εγγυήσεις, τεχνική βοήθεια, πολιτική υποστήριξη και συνεργασίες με δημόσιους φορείς. Επισημαίνεται ότι το Hub δεν παρέχει απευθείας χρηματοδότηση, αλλά αναλαμβάνει τον συντονισμό και τη διευκόλυνση της πρόσβασης στα διαθέσιμα μέσα υποστήριξης.

Ποιοι μπορούν να συμμετάσχουν και ποια έργα είναι επιλέξιμα;

Δικαίωμα υποβολής προτάσεων έχουν επιχειρήσεις με έδρα στην ΕΕ, κοινοπραξίες ευρωπαϊκών επιχειρήσεων, εθνικές και ευρωπαϊκές επιχειρηματικές οργανώσεις, καθώς και κράτη-μέλη ή ομάδες κρατών-μελών. Οι επιχειρήσεις από τρίτες χώρες δεν μπορούν να υποβάλουν απευθείας προτάσεις, αλλά μπορούν να συμμετέχουν σε έργα σε συνεργασία με ευρωπαϊκή επιχείρηση. Επίσης, μη κερδοσκοπικοί οργανισμοί μπορούν να είναι επιλέξιμοι, εφόσον το έργο δημιουργεί έσοδα ή ο δικαιούχος διαθέτει δυνατότητα αποπληρωμής.

Το Hub απευθύνεται σε επιχειρήσεις όλων των μεγεθών, συμπεριλαμβανομένων των μικρομεσαίων, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται τα κριτήρια επιλεξιμότητας. Τα έργα πρέπει να αφορούν συγκεκριμένες και βιώσιμες επενδυτικές ευκαιρίες και να ευθυγραμμίζονται με τις προτεραιότητες της στρατηγικής Global Gateway.

Το γεωγραφικό πεδίο εφαρμογής περιλαμβάνει την Υποσαχάρια Αφρική, την Ασία και τον Ειρηνικό, τη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική, καθώς και τις Υπερπόντιες Χώρες και Εδάφη (OCTs). Διαπεριφερειακά έργα μπορούν επίσης να είναι επιλέξιμα, εφόσον περισσότερο από το 50% της προβλεπόμενης επένδυσης αφορά περιοχές αρμοδιότητας της DG INTPA.

Ποιο είναι το ελάχιστο ύψος επένδυσης και η απαιτούμενη ιδία συμμετοχή;

Το συνολικό ύψος της επένδυσης πρέπει να υπερβαίνει τα 10 εκατ. ευρώ. Το όριο αυτό δεν εφαρμόζεται σε έργα που συνδέονται με υφιστάμενα flagships projects. Κατά κανόνα, ο φορέας υλοποίησης πρέπει να συνεισφέρει τουλάχιστον το 10% του συνολικού κόστους της επένδυσης, είτε χρηματικά είτε σε είδος. Στην περίπτωση κοινοπραξιών, η απαίτηση μπορεί να καλυφθεί συλλογικά από τα μέλη τους.

Πώς υποβάλλονται και αξιολογούνται οι προτάσεις;

Η υποβολή πραγματοποιείται υποχρεωτικά μέσω μιας “Team National” της επιλογής της επιχείρησης. Οι “Team Nationals” των κρατών-μελών αποτελούν το βασικό σημείο εισόδου των προτάσεων και έχουν την ευθύνη του προκαταρκτικού ελέγχου, της αξιολόγησης της στρατηγικής συνάφειας και της ποιότητας του εκάστοτε προτεινόμενου έργου, καθώς και του εντοπισμού πιθανών δυνατοτήτων εθνικής υποστήριξης.

Εφόσον η “Team National” υποστηρίξει την πρόταση, τη διαβιβάζει στην DG INTPA της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία αξιολογεί την αίτηση και απαντά εντός 21 εργάσιμων ημερών. Για τις προτάσεις που πληρούν τα κριτήρια επιλεξιμότητας και αξιολόγησης ακολουθεί η φάση διευκόλυνσης (Facilitation Phase), κατά την οποία ανατίθεται ειδικός σύμβουλος υποστήριξης (Support Facilitator), με στόχο τον εντοπισμό και την κινητοποίηση των κατάλληλων χρηματοδοτικών και μη χρηματοδοτικών μέσων.

Ποια είναι τα βασικά κριτήρια αξιολόγησης;

Η αξιολόγηση δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στην ευθυγράμμιση των έργων με τα στρατηγικά και οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ, όπως η ενίσχυση της οικονομικής ασφάλειας, της ανθεκτικότητας και της στρατηγικής αυτονομίας. Παράλληλα, εξετάζεται η συμβολή τους στις αναπτυξιακές προτεραιότητες των χωρών υποδοχής, καθώς και η πρόσθετη χρηματοδοτική και μη χρηματοδοτική αξία που δημιουργούν.

Προτεραιότητα δίνεται σε έργα με ισχυρή ευρωπαϊκή διάσταση, στα οποία συμμετέχουν περισσότερα κράτη-μέλη. Συνεκτιμώνται επίσης η ωριμότητα και το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης, η εμπειρία των επενδυτών στην περιοχή, η ύπαρξη φυσικών επενδύσεων και η συμβολή στη δημιουργία βιώσιμου επενδυτικού περιβάλλοντος.

Τι είδους υποστήριξη μπορεί να κινητοποιηθεί;

Η υποστήριξη που μπορεί να διευκολύνει το Hub περιλαμβάνει επιχορηγήσεις, δάνεια, εγγυήσεις, συμμετοχή σε μετοχικό κεφάλαιο και εργαλεία επιμερισμού κινδύνου, καθώς και εξαγωγικές πιστώσεις και αναπτυξιακή χρηματοδότηση. Παράλληλα, μπορεί να κινητοποιηθεί μη χρηματοδοτική υποστήριξη, όπως πολιτική και θεσμική στήριξη, τεχνική βοήθεια, ρυθμιστικός διάλογος και διευκόλυνση της πρόσβασης στις αγορές.

Σημαντικό στοιχείο της διαδικασίας είναι και η προσέγγιση 360°, η οποία εφαρμόζεται κατά τη φάση διευκόλυνσης. Στο πλαίσιο αυτό εξετάζονται συμπληρωματικές παρεμβάσεις που μπορούν να ενισχύσουν τον συνολικό αντίκτυπο της επένδυσης, όπως η ανάπτυξη τοπικών αλυσίδων εφοδιασμού και η βιώσιμη αξιοποίηση των τοπικών πόρων.

Η συμμετοχή στο Hub δεν εγγυάται χρηματοδότηση

H αποδοχή ενός έργου στη φάση διευκόλυνσης δεν συνεπάγεται αυτόματη έγκριση χρηματοδότησης ή οικονομική δέσμευση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι τελικές αποφάσεις χρηματοδότησης λαμβάνονται μέσω ξεχωριστών διαδικασιών από τους αρμόδιους φορείς, όπως η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (EIB), οι Αναπτυξιακοί Χρηματοδοτικοί Οργανισμοί (DFIs), οι Οργανισμοί Εξαγωγικών Πιστώσεων (ECAs), η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τα κράτη-μέλη.

Κύλιση στην κορυφή